Sứa mắm nhĩ: cách làm sứa ngâm mắm nhĩ giòn ngon tại nhà

Sứa mắm nhĩ (sứa ngâm mắm nhĩ) là món ăn vặt được nhiều người làm theo trào lưu mạng xã hội: sứa ăn liền đã sơ chế được xả mặn, ngâm đá cho giòn rồi ngâm trong nước mắm nhĩ pha đường, tắc (quất), tỏi ớt, kèm cà pháo và ớt xiêm xanh. Món có vị mặn ngọt, chua cay, sứa giòn sần sật. Bài này hướng dẫn cách chọn sứa, sơ chế, pha nước mắm nhĩ ngâm sứa theo định lượng cho khoảng 500g sứa, cách bảo quản và những lưu ý an toàn khi ăn sứa.

Sứa mắm nhĩ là món gì?

Sứa mắm nhĩ là món sứa biển đã qua sơ chế, ngâm trong hỗn hợp nước mắm nhĩ, đường, nước cốt tắc, tỏi ớt xay và tương ớt, thường ăn kèm cà pháo, tắc và ớt xiêm ngâm cùng; món dùng như món ăn vặt, cuốn rau hoặc ăn với cơm, mì.

“Mắm nhĩ” là cách gọi nước mắm cốt rút đầu tiên từ thùng ủ cá, có độ đạm cao, màu cánh gián và mùi thơm đậm hơn nước mắm pha thông thường. Nhờ vậy, nước ngâm sứa có vị mặn sâu, ngọt hậu, không cần nhiều gia vị khác.

Cần chuẩn bị nguyên liệu gì để làm sứa mắm nhĩ?

Để làm khoảng 500g sứa mắm nhĩ, cần sứa ăn liền đã sơ chế, nước mắm nhĩ, đường, tắc, tỏi, ớt, tương ớt, cà pháo và ớt xiêm xanh; tỉ lệ dưới đây có thể điều chỉnh tùy khẩu vị mặn, ngọt, cay của gia đình.

Cách sơ chế sứa giòn, hết mặn?

Sứa ăn liền đóng gói thường rất mặn vì được ướp muối để bảo quản, nên cần đổ bỏ nước trong túi, ngâm xả nước sạch nhiều lần, mỗi lần khoảng 15 phút đến khi sứa hết mặn, sau đó thả ngay vào nước đá để sứa giòn và không bị teo.

1. Cắt túi, đổ sứa ra rổ, bỏ phần nước ngâm.
2. Cho sứa vào thau, đổ nước lạnh ngập mặt, ngâm khoảng 15 phút.
3. Thay nước và lặp lại nhiều lần (có thể tới 8–10 lần), nếm thử đến khi sứa hết vị mặn và mùi lạ.
4. Vớt sứa thả vào thau nước đá sạch, ngâm 15–20 phút cho giòn.
5. Vớt ra, để thật ráo trước khi trộn với nước mắm.

Cách sơ chế cà pháo, tắc và ớt xiêm

Cà pháo cắt bỏ cuống, bổ đôi hoặc bổ tư rồi thả ngay vào nước muối loãng để không bị thâm; tắc cắt đôi và bỏ hết hạt để nước ngâm không bị đắng; ớt xiêm xanh bỏ cuống và nên đeo bao tay khi làm để tránh nóng rát da tay.

1. Pha thau nước muối loãng, cắt cà pháo và thả ngay vào, ngâm khoảng 1–2 giờ rồi vớt, rửa lại và để ráo.
2. Cắt đôi tắc, nhặt sạch hạt; vắt một phần lấy khoảng 50ml nước cốt.
3. Ớt xiêm xanh rửa sạch, bỏ cuống, để nguyên trái.
4. Xay tỏi và ớt đỏ (hoặc dùng loại xay sẵn).

Không nên ăn quá nhiều cà pháo sống chưa qua ngâm muối, vì cà pháo, nhất là cà còn non, chứa solanin; ngâm muối giúp giảm bớt hợp chất này và vị chát.

Cách pha nước mắm nhĩ ngâm sứa ngon

Nước mắm nhĩ ngâm sứa được pha bằng cách hòa đường, tương ớt, tỏi ớt xay, nước cốt tắc và tắc bỏ hạt với nước mắm nhĩ, khuấy đến khi đường tan hết rồi nếm lại cho cân bằng bốn vị mặn, ngọt, chua, cay; nước ngâm không nên quá mặn để sứa không bị gắt.

1. Cho vào thau lớn: 120g đường, 120ml tương ớt, 50g tỏi xay, 50g ớt xay, 50ml nước cốt tắc.
2. Đổ 200ml nước mắm nhĩ vào, khuấy đều.
3. Để khoảng 5 phút cho đường tan hoàn toàn, khuấy lại.
4. Nếm thử: mặn quá thêm chút nước đun sôi để nguội và đường; nhạt thì thêm mắm.

Nếu muốn bớt cay cho trẻ nhỏ hoặc người không ăn cay, giảm ớt xay và tương ớt, tăng tắc để món vẫn đậm vị. Tỉ lệ pha nước mắm chua ngọt tham khảo thêm tại bài cách làm nước mắm chua ngọt.

Cách ngâm sứa mắm nhĩ và thời gian ăn được

Nên ngâm cà pháo, tắc và ớt xiêm vào nước mắm trước khoảng 1 ngày để cà thấm vị; khi ăn mới vớt sứa đã ngâm đá, trộn với nước mắm và để ngăn mát khoảng 15–30 phút là sứa thấm, giòn và ăn được ngay.

1. Cho cà pháo, tắc cắt đôi và ớt xiêm vào nước mắm, đậy kín, để ngăn mát khoảng 1 ngày.
2. Khi ăn, vớt sứa từ nước đá, để ráo, cho vào hũ hoặc hộp thủy tinh sạch.
3. Rưới nước mắm cùng cà pháo, tắc, ớt lên sứa, trộn đều.
4. Để ngăn mát tủ lạnh 15–30 phút cho sứa thấm và giòn hơn rồi dùng.

Sứa mắm nhĩ ăn với gì ngon?

Sứa mắm nhĩ ngon nhất khi cuốn với lá cải bẹ xanh hoặc tía tô rồi chấm nước ngâm; ngoài ra có thể cuốn bánh tráng với bún, rau sống, thịt luộc, ăn kèm mì gói hoặc cơm trắng như một món mặn.

• Cuốn sứa với cải bẹ xanh hoặc lá tía tô, chấm nước mắm ngâm.
• Cuốn bánh tráng với bún, rau sống, thịt luộc như gỏi cuốn.
• Ăn kèm mì gói luộc hoặc cơm trắng.
• Làm món ăn vặt cùng cà pháo, tắc ngâm.

Lưu ý an toàn khi ăn sứa và bảo quản sứa mắm nhĩ

Chỉ nên dùng sứa ăn liền đã được sơ chế, có nguồn gốc và hạn sử dụng rõ ràng; không tự sơ chế sứa biển tươi vớt ngoài biển vì có thể gây ngứa, bỏng rát hoặc ngộ độc. Người dị ứng hải sản nên thận trọng; sứa mắm nhĩ bảo quản ngăn mát trong hũ kín và dùng trong khoảng 1 tuần.

• Chọn sứa có màu trắng ngà hoặc vàng nhạt, sợi giòn, không nhớt, không có mùi hôi lạ; bao bì còn nguyên, có nhãn mác.
• Xả sứa thật kỹ nhiều lần để loại bỏ bớt muối và các chất dùng trong quá trình sơ chế, bảo quản.
• Người có tiền sử dị ứng hải sản nên ăn thử một lượng nhỏ hoặc tránh món này; nếu có biểu hiện ngứa, nổi mẩn, khó thở cần đến cơ sở y tế.
• Dùng hũ thủy tinh sạch, khô; dùng đũa, muỗng sạch khi gắp để món không nhanh hỏng.
• Bảo quản ngăn mát, dùng trong khoảng 1 tuần; bỏ đi nếu nước ngâm sủi bọt, đục hoặc có mùi chua lạ.
• Món khá mặn và cay, nên ăn lượng vừa phải.

Nếu thích các món ngâm, lên men tại nhà, có thể thử thêm kim chi cải thảo.

Câu hỏi thường gặp về sứa mắm nhĩ

Sứa mắm nhĩ để được bao lâu?

Sứa mắm nhĩ bảo quản trong hũ kín ở ngăn mát tủ lạnh nên dùng trong khoảng 1 tuần; để càng lâu sứa càng mềm và mất độ giòn.

Mua sứa làm sứa mắm nhĩ ở đâu?

Nên mua sứa ăn liền đóng gói tại siêu thị, cửa hàng thực phẩm hoặc nơi bán có nguồn gốc rõ ràng, còn hạn sử dụng; tránh sứa trôi nổi không nhãn mác.

Vì sao sứa bị teo hoặc mềm khi ngâm mắm?

Sứa teo, mềm thường do không ngâm nước đá, ngâm mắm quá lâu hoặc nước ngâm quá mặn. Nên ngâm đá trước và chỉ trộn sứa với mắm khi gần ăn.

Có cần ngâm cà pháo trước không?

Có. Cà pháo nên ngâm nước muối loãng để không thâm và bớt chát, sau đó ngâm vào nước mắm khoảng 1 ngày trước để cà thấm vị.

Không có mắm nhĩ thì thay bằng gì?

Có thể dùng nước mắm ngon có độ đạm cao, giảm lượng nước mắm một chút và tăng đường, tắc để nước ngâm không quá mặn.

Sứa mắm nhĩ có ăn được ngay không?

Ăn được sau khi trộn và để ngăn mát khoảng 15–30 phút; cà pháo thì cần ngâm trước khoảng 1 ngày mới thấm.

Bà bầu và trẻ nhỏ có nên ăn sứa mắm nhĩ không?

Món khá mặn, cay và là hải sản ăn nguội, nên phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ và người có vấn đề sức khỏe nên hỏi ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng trước khi ăn.

Kết luận

Sứa mắm nhĩ ngon nhờ sứa được xả mặn và ngâm đá giòn, nước mắm nhĩ pha cân bằng mặn ngọt chua cay cùng cà pháo, tắc, ớt xiêm ngâm trước. Hãy chọn sứa ăn liền có nguồn gốc rõ ràng, xả thật kỹ, bảo quản ngăn mát và dùng trong khoảng 1 tuần để món luôn giòn ngon, an toàn.

Xem thêm:
Lẩu sườn bò: cách nấu sườn mềm, nước dùng ngọt trong

Rau luộc: cách luộc rau xanh giòn và thời gian từng loại