Tự đóng hay đi thuê tàu?
Theo ông Trần Cao Mưu – tổng thư ký Hội Nghề cá Việt Nam, dự thảo nghị định mới về chính sách phát triển nghề cá của Chính phủ là rất kịp thời.
Theo dự thảo, gói tín dụng 10.000 tỉ đồng sẽ được cho vay với lãi suất 3%/năm, thời hạn vay 10-15 năm và ân hạn một năm, việc thế chấp không quan trọng, bởi ngư dân được quyền lấy chính tài sản hình thành là con tàu mới…
Ông Mưu phân tích nếu đóng tàu vỏ thép như SBIC thì con tàu khoảng 600 mã lực hết 6-7 tỉ đồng, trang bị thêm các trang thiết bị, ngư cụ tương xứng cũng phải đầu tư khoảng 2 tỉ đồng. Tổng cộng khoảng 8-9 tỉ đồng/tàu.
Tức ngư dân phải “đối ứng” 2-3 tỉ đồng (khoảng 30%). Theo nghị định mới, ngư dân cũng phải có tối thiểu 10%, tức ngót nghét cả tỉ đồng, còn lại Nhà nước cho vay với lãi suất 3%/năm trong thời hạn 10-15 năm.
Ông Mưu nêu thắc mắc: “Với khoản vay 7-8 tỉ đồng, lãi suất 3%/năm thì mỗi năm ngư dân cũng phải có vài chục triệu đồng để trả lãi. Vậy liệu ngư dân có đóng tàu vỏ thép hay không? Cái này cần thăm dò, khảo sát kỹ”.
Khi được hỏi: “Nhà nước có nên đầu tư đóng mới tàu rồi sau đó cho ngư dân thuê?”, ông Trần Cao Mưu chia sẻ: “Vấn đề là quản lý. Trình độ quản lý cao, trách nhiệm quản lý cao là khi con người gắn với tài sản đó, họ được làm chủ thật sự tài sản của mình. Còn bây giờ nói cho mượn, cho thuê tôi cứ dùng rồi trả tiền thuê, còn hỏng hóc anh chịu thì rõ ràng trách nhiệm quản lý sẽ có vấn đề. Không khẳng định vai trò quản lý, vai trò làm chủ thì quản lý sẽ hời hợt. Phải gắn trách nhiệm quản lý của ngư dân với con tàu. Vấn đề là cho họ vay với lãi suất thấp, thời hạn vay lâu dài, phải để chính họ bỏ tiền vào đó thì trách nhiệm của họ sẽ cao hơn”.
Ông Mưu đề nghị phải khảo sát thật kỹ xem dân thích đóng tàu hay thích thuê tàu. “Với tôi, cho dân vay đóng tàu sẽ hiệu quả hơn. Tàu của họ thì họ có trách nhiệm hơn. Nếu anh đóng tàu vỏ thép cho thuê thì hằng năm phải bảo dưỡng 1-2 lần. Tàu vỏ thép cứ sáu tháng phải đưa lên đà để bảo dưỡng đánh hà, cạo gỉ, sơn sửa lại. Nếu đi thuê tàu thì người ta phải tận dụng, tranh thủ tối đa thời gian để đưa vào khai thác. Còn nếu là tàu của ngư dân, họ sẽ có trách nhiệm bảo quản con tàu của mình. Họ sẽ định kỳ đưa tàu về bến để bảo dưỡng, nâng tuổi thọ con tàu”.
Cùng ý kiến với ông Mưu, ông Lê Văn Sáu (Nại Hiên Đông, Sơn Trà, Đà Nẵng), chủ tàu cá ĐNa 90163, bày tỏ: “Chúng tôi vẫn thích phương án vay tiền rồi tự đóng tàu để sử dụng hơn là cách Nhà nước đóng tàu rồi giao lại cho ngư dân thuê. Bởi mỗi địa phương, mỗi gia đình có một phương thức đánh bắt cá khác nhau. Con thuyền cũng như căn nhà của họ vậy”.
