Rau cải ngồng là rau gì? 5 món ngon từ cải ngồng dễ làm

Rau cải ngồng là phần thân non mọc vươn cao kèm nụ hoa và lá non của cây cải (thường là cải ngọt hoặc cải bẹ) khi cây chuẩn bị ra hoa; ngồng cải giòn, ngọt, hơi đăng đắng nhẹ, được trồng nhiều ở Đà Lạt và các vùng trồng rau. Bài này giải thích cải ngồng là gì, cách chọn, sơ chế và 5 món ngon dễ làm: cải ngồng xào tỏi, xào thịt bò, xào tôm, luộc chấm kho quẹt và nấu canh.

Cải ngồng là rau gì?

Cải ngồng không phải là một loài rau riêng mà là phần ngồng (thân hoa non) của các cây họ cải như cải ngọt, cải bẹ, cải làn khi cây chuyển sang giai đoạn ra hoa; phần này gồm thân non mập, lá nhỏ và chùm nụ hoa, được thu hái trước khi hoa nở rộ để giữ độ giòn, ngọt.

Cách chọn và sơ chế cải ngồng

Nên chọn cải ngồng có thân mập, xanh mướt, bẻ thấy giòn, nụ hoa còn búp hoặc mới hé vàng, lá non tươi không úa; ngồng có quá nhiều hoa nở rộ thường già, xơ và đắng hơn. Khi sơ chế, tước bỏ lớp vỏ xơ ở gốc thân to, cắt khúc 5–7cm, ngâm nước muối loãng rồi rửa sạch.

1. Nhặt bỏ lá úa, cắt bỏ phần gốc già cứng.
2. Thân to có thể tước lớp vỏ xơ ngoài hoặc chẻ đôi cho mau chín.
3. Cắt khúc 5–7cm, tách riêng phần thân và phần ngọn có nụ, lá.
4. Ngâm nước muối loãng 5–10 phút, rửa lại dưới vòi nước, để ráo.

Món 1: Cải ngồng xào tỏi

Cải ngồng xào tỏi là cách làm phổ biến nhất: phi vàng tỏi băm, cho phần thân cải vào xào lửa lớn 1–2 phút, thêm phần ngọn và lá, nêm chút muối, dầu hào, đảo thêm 1 phút đến khi cải vừa chín, xanh bóng và còn giòn.

1. Phi 5 tép tỏi băm với 2 thìa canh dầu đến khi vàng thơm.
2. Cho phần thân cải vào xào lửa lớn 1–2 phút, rưới 2–3 thìa nước nếu chảo khô.
3. Thêm phần ngọn, lá; nêm 1 thìa canh dầu hào, chút muối, đường.
4. Đảo 1 phút, tắt bếp khi cải còn giòn, xanh.

Món 2: Cải ngồng xào thịt bò

Cải ngồng xào thịt bò dùng bò thái mỏng ướp tỏi, dầu hào, tiêu, xào nhanh lửa lớn đến tái rồi trút ra; xào cải ngồng với tỏi đến khi vừa chín, trả thịt bò vào đảo 30 giây là xong, thịt mềm, cải giòn.

1. Ướp 200g thịt bò thái mỏng với tỏi băm, 1 thìa canh dầu hào, tiêu, 1 thìa cà phê dầu ăn 10 phút.
2. Xào bò lửa thật lớn 30–60 giây, trút ra.
3. Xào 400g cải ngồng với tỏi 2–3 phút, nêm nhẹ.
4. Trả bò vào đảo nhanh 30 giây, tắt bếp.

Món 3: Cải ngồng xào tôm

Cải ngồng xào tôm có vị ngọt thanh: tôm bóc vỏ ướp chút muối tiêu, xào với tỏi đến khi đỏ, cho cải ngồng vào xào lửa lớn 2–3 phút, nêm nước mắm hoặc dầu hào, có thể sệt nhẹ bằng chút bột năng pha nước.

1. Bóc vỏ 200g tôm, rút chỉ lưng, ướp chút muối, tiêu, tỏi băm 10 phút.
2. Phi tỏi, xào tôm lửa lớn 1–2 phút đến khi đỏ đều, trút ra.
3. Xào cải ngồng 2 phút, nêm 1 thìa cà phê nước mắm hoặc dầu hào.
4. Trả tôm vào, rưới 1 thìa cà phê bột năng pha 3 thìa nước nếu muốn sệt bóng, đảo 30 giây.

Món 4: Cải ngồng luộc chấm kho quẹt

Cải ngồng luộc giữ trọn vị ngọt giòn: luộc cải trong nồi nước sôi có chút muối và vài giọt dầu ăn khoảng 1–2 phút, vớt ra ngâm nước lạnh cho xanh, chấm kho quẹt, nước mắm tỏi ớt hoặc trứng dầm nước mắm.

Cách làm nồi kho quẹt chấm rau có ở bài cách nấu kho quẹt.

Món 5: Canh cải ngồng nấu thịt băm hoặc tôm

Canh cải ngồng nấu nhanh như canh cải thông thường: xào sơ thịt băm hoặc tôm với hành tím, cho nước vào đun sôi, nêm vừa ăn rồi thả cải ngồng cắt khúc, đun 2–3 phút đến khi cải vừa chín, rắc tiêu và tắt bếp.

Kỹ thuật nấu canh rau cùng thịt băm, tôm khô tương tự canh rau ngót.

Cải ngồng ăn kèm món gì cho bữa cơm?

Cải ngồng xào hoặc luộc là món rau đi kèm hợp với các món mặn đậm vị như thịt kho, cá kho, sườn rim, trứng chiên; vị giòn ngọt, hơi đắng nhẹ của cải giúp cân bằng vị béo của món mặn và làm bữa cơm nhẹ nhàng hơn.

• Món mặn gợi ý: thịt kho tàu, cá kho, đậu phụ sốt cà chua.
• Cải ngồng luộc có thể dùng làm rau ăn kèm lẩu, nhúng nhanh 30–60 giây.
• Nước luộc cải có thể vắt chanh, nêm chút muối dùng như canh nhanh.

Cải ngồng có mùa không?

Cải ngồng có nhiều nhất vào mùa cây cải ra hoa, thường là những tháng thời tiết mát; ở Đà Lạt và các vùng trồng rau chuyên canh, cải ngồng được trồng và thu hái gần như quanh năm nên dễ tìm mua ở chợ và siêu thị.

Mẹo chế biến cải ngồng xanh giòn, không đắng

Cải ngồng giữ màu xanh và độ giòn khi xào hoặc luộc lửa lớn trong thời gian ngắn, không đậy nắp, nêm muối ở cuối; để giảm vị đắng, chọn ngồng non ít hoa nở, tước bớt vỏ xơ thân già và có thể chần nhanh trước khi xào.

• Thêm vài giọt dầu ăn vào nước luộc giúp cải xanh bóng.
• Chia phần thân và ngọn để chín đều, ngọn không bị nhũn.
• Bảo quản cải ngồng chưa rửa trong túi có lỗ thoáng ở ngăn rau tủ lạnh, dùng trong 2–3 ngày.
• Xào cải ngồng bằng chảo gang hoặc chảo đáy dày giúp nhiệt cao, cải nhanh chín và có mùi thơm “hơi chảo”.
• Có thể rưới vài giọt dầu mè khi tắt bếp để món xào thơm hơn.

Lỗi thường gặp khi chế biến cải ngồng

Câu hỏi thường gặp về rau cải ngồng

Cải ngồng là rau gì?

Cải ngồng là phần thân hoa non (ngồng) kèm nụ và lá non của các cây họ cải như cải ngọt, cải bẹ khi chuẩn bị ra hoa.

Cải ngồng có đắng không?

Cải ngồng có vị ngọt, đôi khi hơi đắng nhẹ; ngồng già hoặc hoa nở nhiều sẽ đắng hơn.

Cải ngồng làm món gì ngon?

Phổ biến là cải ngồng xào tỏi, xào thịt bò, xào tôm, luộc chấm kho quẹt và nấu canh thịt băm hoặc tôm.

Có cần tước vỏ cải ngồng không?

Thân non không cần; phần gốc thân to, già nên tước lớp vỏ xơ bên ngoài để món giòn, không dai.

Cải ngồng luộc bao lâu?

Luộc trong nước sôi khoảng 1–2 phút là chín tới, vớt ra ngâm nước lạnh để giữ màu xanh và độ giòn.

Cải ngồng mua ở đâu?

Cải ngồng bán ở chợ, siêu thị và các cửa hàng rau Đà Lạt, nhiều nhất vào mùa cải ra ngồng.

Cải ngồng để được bao lâu?

Để chưa rửa trong túi thoáng ở ngăn rau tủ lạnh, dùng trong 2–3 ngày để giữ độ giòn.

Kết luận

Rau cải ngồng là phần ngồng non của cây cải, giòn ngọt và dễ chế biến. Chọn ngồng non ít hoa nở, tước bớt vỏ xơ, rồi xào tỏi, xào thịt bò, xào tôm, luộc chấm kho quẹt hay nấu canh đều ngon; nhớ nấu lửa lớn, thời gian ngắn để cải luôn xanh giòn.

Xem thêm:
Rau nhút là rau gì? Cách nhặt rau nhút không dai và món ngon

Rau luộc: cách luộc rau xanh giòn và thời gian từng loại